Het venijnig mechaniekje

Als het van Theo Francken (N-VA) afhangt, mag Radio 1 een muziekzender worden. ‘De muziek maakt gelukkig veel goed’, tweette hij vorige week op woensdagochtend. Een paar minuten eerder was hij minder welgezind. Vanuit het vluchtelingenkamp in Duinkerke bracht Marjan Temmerman verslag uit. Dat beviel Francken niet en Twitter moest het weten: ‘Is dit een journaliste of een activiste? Of is dat tegenwoordig hetzelfde bij de VRT? Onvoorstelbaar.’ Hij ergerde zich ook aan het gebruik van het woord ‘vluchteling’. Over dat laatste kan je een semantische discussie voeren, maar die was in dit geval irrelevant. Temmerman gebruikte dat woord immers geen enkele keer, niet in het nieuws, niet in haar reportage achteraf. Ze had het telkens over ‘mensen’. Mensen die bij min vier in barakken zitten van twee op drie meter, zonder elektriciteit en stromend water. Ze houden zich warm tussen planken met kieren en stinkende petroleumkachels waaruit rare dampen komen.

Misschien was het vooral het consequente gebruik van het woord ‘mensen’ dat Francken op de zenuwen werkte. Als staatssecretaris wil hij vooral scoren met een goed werkend ontmoedigings- en uitzettingsbeleid. Als hij dat mag toelichten met grafieken en tabellen is hij trots. Hoe meer verwijderingen van het grondgebied, hoe meer hij gaat blinken. Vanuit die optiek wordt het vervelend als er medeleven ontstaat. Het is prettiger om de betrokkenen te portretteren als criminelen, illegalen of terroristen. Het mogen vooral geen mensen zijn. In de groep die de voorbije periode in Europa aanspoelde, zitten ongetwijfeld louche figuren met eigenaardige bedoelingen. Af en toe één geval op de heel erg veel. Als er zich wat voordoet in de criminele sfeer zullen we het wel weten. Volg de Twitterfeed van Francken en u blijft perfect op de hoogte van elk gerucht dienaangaande.

Maar op Radio 1 ging het daar niet over. Het trieste relaas werd er verteld, niet van een gestoorde enkeling, maar van een grote groep mensen, vaak naïef en dom, in erbarmelijke omstandigheden. Een indringend verhaal met ingewikkelde kantjes en veel pijnlijk lijden. Het werd beschreven zonder dat iemand werd veroordeeld. Als er zich al iemand aangesproken mocht voelen, dan waren het de Fransen. Hun president en regering, tot nader order socialistisch, organiseren deze schande. Dit is rauwe realiteit, het leven zoals het ginds is, scherp, bijtend en beklijvend.

De journaliste ziet die gore bagger op het scherm verschijnen, net als de staatssecretaris

Journalisten die zoiets verslaan, zijn geen activisten. Dit zijn professionals die werken volgens een strakke deontologie, in een omgeving die daar soigneus en scrupuleus mee omgaat. Bij de VRT is dat ingekapseld in charters en codes en finaal kijkt de Vlaamse regering er via een beheersovereenkomst op toe. Als de VRT werkelijk aan activisme doet, of aan framing om van te kotsen, zoals een partijgenoot van Francken zich eens liet ontvallen, dan zou dat een lompe schending zijn van die overeenkomst. Dat moet dan op hoog niveau worden aangepakt. Maar de regering doet het niet, omdat ze weet dat het niet zo is.

Gelukkig voor Francken is er ook Twitter. Daar geldt geen hinderende deontologie. Politici met lange tenen en een korte lont zijn van alle tijden en gezindten. Vroeger maakten ze vooral zichzelf belachelijk als ze scholden op de media. Maar de sociale media veranderden het veld. Twitter is een megafoon en vooral een splinterbom, uitermate geschikt om gezag, integriteit en geloofwaardigheid te ondermijnen. Nu eens wordt het ingezet tegen wereldvreemde rechters, dan weer tegen activistische journalistes. Er speelt een venijnig mechaniekje en niemand kent de dynamiek zo goed als Theo Francken.

Van aan de ontbijttafel mikt hij een paar tweets de wereld in. Vervolgens brengt hij de kindjes naar school en laat Twitter zijn werk doen. De kanonnade begint. Er wordt gedeeld, geliket, gevolgd en ge­retweet in alle richtingen. Wat later, op weg naar Brussel, overschouwt hij het gesplinter. Er zijn de tegenstanders die hem vast verkeerd begrepen hebben, maar er zijn vooral de driftige bewonderaars, die er nog een schep bovenop doen, en goddank ook de schoften die het nog eens goed op scherp zetten. En elk hebben ze weer een hoop volgers. ‘Het moet zijn dat die journaliste een echte vent mist. Daarom bericht ze zo welwillend over zwarte mannen. Ze wil ze allen in haar bed.’ Zij ziet die gore bagger op haar scherm verschijnen, net als de staatssecretaris.

Die is intussen op weg naar zijn kabinet en leunt tevreden achterover. De nuance is weg, de journaliste geschandaliseerd en de geloofwaardigheid van de VRT verder ondermijnd. Missie geslaagd.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s